Tolkido-Otizmli Çocukları Konuşturan Kartlar

 
Proje Sahibi Can Yıldız
98
15

Tolkido Fikri Nasıl Ortaya Çıktı ? 

Bilgisayar Mühendisliği öğrencisi iken kuzenim Umut’a otizm teşhisi konuldu. Konuşkan, güleç yüzlü bir çocuk olan Umut artık konuşmaz ve kendi iç dünyasında yaşayan bir çocuk haline geldi. Bu durum beni çok etkiledi ve Umut’u tekrar eski günlerine döndürmek için arayışlara girdim. Amcam, Umut ile evde görsel eğitim kartları ile çalışıp ona yeni kelimeler öğretmek için yoğun emek harcardı. Bu eğitim sürecine yakından tanık olarak, verimsiz noktaları gördüm. Bu eğitim yöntemi Umut için yararlıydı fakat daha iyi bir hale getirebilirdim. Amcam ile bir süre beyin fırtınası yaptıktan sonra ortaya Tolkido fikri çıktı. Umut üzerinde çeşitli denemeler yaptıktan sonra onun için ne kadar yararlı olduğunu gözlemledik. Bunun ardından diğer Otizmli çocuklar da bu eğitim materyalinden yararlansın diye düştük yollara…

 


Otizm’e Genel Bakış

 

Otizm, doğuştan olan, beynin ve sinir sisteminin farklı yapısından ya da işleyişinden kaynaklandığı kabul edilen nörobiyolojik bir bozukluktur.   Başkalarıyla etkileşimde bulunmayı engelleyen ve kişinin kendi iç dünyasıyla baş başa kalmasına yol açan otizm, genellikle 3 yaştan önce ortaya çıkmakta ve bireylerin sosyal iletişim, etkileşim ve davranışlarını olumsuz olarak etkilemektedir.

2015 yılında yapılan çalışmada ülkemizde 352 bin otizmli çocuğun olduğu belirlendi. Günümüzde 68 doğumda 1 görülen otizmi düşündüğümüzde aradan geçen 2 yıl sonucunda bu rakamın hayli arttığını düşünebiliriz.

352 bin’den fazla otizmli çocuktan ne yazık ki çok azı okullarda eğitim alabiliyor. Otizmli çocukların devlet destekli aldığı eğitimin süresi de uzmanlara göre olması gerektiğinden çok daha az.

Tüm Otizmliler Aynı mı?

Otizmli bireylerin otizmden etkilenme seviyeleri ve problemlerin görülme şekli birbirlerinden oldukça farklıdır. Bu sebepten dolayı her çocuğun kendine özel hazırlanmış bir eğitime ve kişiselleştirilebilir eğitim materyallerine ihtiyaçları vardır.

Otizmde İletişim ve Eğitim Problemi

Otizmli çocuklarda iletişim problemi ve konuşmada zorluk yaygın bir şekilde görülür. Bu sorunu aşmak ya da daha aza indirgemek için otizmli çocuklar, teşhisten hemen sonra çeşitli eğitimler almaya başlarlar. Otizmde eğitim çok önemlidir çünkü otizmin sebebi bilinmediği gibi mevcut bir tedavisi de bulunmamaktadır. Bu yüzden şimdilik geçerli tek reçetemiz eğitimdir. Fakat bu eğitim sürecinin ülkemizde bazı problemleri bulunmaktadır.

  • Devlet tarafından desteklenen eğitim süresinin yetersiz olması
  • Yetersiz eğitim süresini uzatmanın maliyetli olması
  • Evde aile-çocuk arasında eğitimin verimli geçmemesi
  • Evde kullanılabilen eğitim materyali azlığı

Dil ve konuşma eğitiminde etkili bir yöntem: PECS

Otizmli çocukların eğitimde kullanılan yöntemlerden biri olan PECS (Picture Exchange Communication System) çocuğun çevreyle olan iletişimini ve ilişkisini arttırmaya yönelik oluşturulmuş sistemli bir yöntemdir. PECS’de amaç; konuşamayan ya da kısıtlı kelimesi olan çocukların iletişimi başlatması, isteklerini resim kullanarak belirtmesi ve iletişim becerilerinin arttırılmasıdır.

Bu yöntem gayet başarılı ve aktif olarak kullanılsa da özellikle evde aile-çocuk arasında bazı problemler yaşanmaktadır.

PROBLEMLER

  • Görsel eğitim kartları hazır basılmış satılmaktadır bu yüzden kişiselleştirilememektedir.
  • Kartlar setler halinde satılmaktadır ve kartların bir kısmı çocuğun seviyesine uygun değilken bir kısmı da çocuğun dikkatini çekmemektedir.
  • Otizmli çocuğun kısa dikkat süresi, ailesi ile evde eğitimi zorlaştırmaktadır.
  • Çocuk öğretmenin direktiflerine uyarken anne babasına karşı hırçın olabilmektedir.
  • Karton kartlar bir süre sonra yıpranmaktadır.

ÇÖZÜM: TOLKİDO

KİŞİSELLEŞTİRİLEBİLİR EĞİTİM MATERYALLERİ

Tolkido, otizmli çocukların dil ve konuşma eğitimlerinde kullandıkları görsel eğitim kartlarını kişiselleştirilebilir ve seslendirilebilir hale getiren bir sistemdir. Sistem bir pelüş oyuncak ve kartlardan oluşur. Tolkido kartların üzerindeki görseller aile veya öğretmen tarafından hazırlanır ve yapıştırılır. Kartların içerdiği ses kayıtları ise bilgisayar aracılığı ile oyuncağa kaydedilir. Kartlar oyuncağa yaklaştırıldığında, oyuncak kartların içerdiği ses kayıtlarını seslendirir. Kart üzerindeki kelime veya cümleler öğrenildiğinde Tolkido kartlar defalarca değiştirilip kullanılabilir ve bu sayede;

 

  • Aileler veya özel eğitim merkezleri yeni kart setleri satın almak zorunda kalmaz

  • Eğitim sürecini oyunlaştırarak çocuğu konuşmaya teşvik eder

  • Kart içeriklerini aile veya öğretmen çocuğa özel hazırladığı için eğitim süreci daha verimli geçer

  • Kartların seslendirilmesinde ailenin ya da öğretmenin sesinin kullanılması, çocuk ve oyuncak arasında sıkı bir bağ kurar.


 



Bu proje, Yaşar Üniversitesi’nde Bilimsel Araştırma Projesi kapsamında ve Doç.Dr. Süleyman ÜNLÜTÜRK danışmanlığında yürütülmüş olup, 1 yıl içinde başarı ile tamamlanmıştır. Minerva Kuluçka Merkezinde yer aldığımız bu süreçte 50 adet prototip oyuncak üretilip, Türkiye çapında ücretsiz olarak özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde 6 ay süre boyunca kullanılmıştır. Yüzlerce eğitmen, psikolog, pedagog ve otizmli çocuğa sahip ailelerden geri bildirim alınmıştır.

 

Bilimsel Araştırma Projesi kapsamında alınan geri bildirimler neticesinde yeni bir Araştırma-Geliştirme sürecine girilmiştir. Tolkido, bu süreçte KOSGEB Ar-Ge İnovasyon desteğinden yararlanmaya hak kazanmıştır. Şuan Ege Üniversitesi bünyesinde bulunan Ege Teknopark'ta faaliyetlerimizi yürütmekteyiz.                                                                                                                        

 



Riskler ve Zorluklar

Yaşar Üniversitesi’nden ve KOSGEB’den aldığımız destekler sadece Araştırma Geliştirme sürecini desteklemektedir. Üretime geçebilmemiz için maddi kaynağa ihtiyacımız var. Bu platform sayesinde sizlerden alacağımız destekle, üretime geçip Otizmli çocukların ve ailelerinin hayatlarını daha iyi hale getirmek için çalışıyor olacağız…

10 Ekim 2015

Proje Başladı.

Can Yıldız

Bilgisayar Mühendisi

Otizmli kuzeni için bir çok proje geliştirmiş olan Can Yıldız, 2017 yılında Bilgisayar mühendisliği bölümünden mezun olmuştur.

[email protected]

Destek Paketleri