close

Türkiye’de şu an yalnızca bağış ve Arıkovanı’nın uyguladığı gibi destek odaklı kitlesel fonlama türleri uygulanabiliyorken, halkı yatırımcıya dönüştüren hisse bazlı kitlesel fonlama ise henüz kanuni bir dayanağa sahip değil.

Geçtiğimiz yıl harekete geçen bakanlar kurulu, hisse bazlı kitlesel fonlamanın Türkiye’de uygulanabilmesi için 6362 numaralı Sermaye Piyasası Kanunu üzerinde çalışıyor ve yöntemin mevcut halka açık ortaklıklar düzenlemelerinin bürokratik ve maddi yüklerinden arındırmayı hedefliyor.

Başbakan Binali Yıldırım tarafından TBMM Meclis Başkanlığı’na açıklanan kanun değişikliği gerekçelerinde, 2008 ekonomik krizi sonrasında girişimlerin çekirdek ve erken aşama finansman araçlarına ulaşmakta yaşadıkları sorunların altı çiziliyor ve bu durumun özellikle yenilikçi ve teknoloji odaklı yerli girişimlerin gelişimine ket vurduğu gerçeği ile yüzleşiliyor.

Günümüz dünyasında halk tasarruflarını internet üzerinden değerlendirme eğiliminde. Başta ABD olmak üzere, Fransa, İngiltere ve İtalya gibi ülkelerin kitlesel fonlama alanında gerçekleştirdikleri yasal düzenlemeler ile sermayeyi yeni projelere fon sağlamak suretiyle tabana yaymayı başardı. Hazırlanan kanun değişikliği incelendiğinde, bakanlar kurulunun ABD’nin hem yatırımcı halkı hem de girişimcileri sıkı düzenlenmiş sermaye piyasaları dinamiklerinin mali ve bürokratik külfetlerinden arındıran başarılı yaklaşımından ilham aldığı görülüyor.

Tecrübeli ve tecrübesiz yatırımcıları bir araya getirecek hisse odaklı kitlesel fonlama platformlarının ve aracı oldukları yatırımların Türkiye’deki denetleyicisi ise Amerikan muadili Sermaye Piyasaları Düzenleyici Otoritesi (SEC) olan Sermaye Piyasaları Kurulu olarak belirlendi.

Buradan inceleyebileceğiniz kanun tasarısının satır aralarından okunduğu kadarıyla, ülkemizde bu yıl içerisinde uygulanabilir hale getirilmesi planlanan hisse bazlı kitlesel fonlamanın genel çerçevesini aşağıdaki gibi özetlemek mümkün. Fakat Sermaye Piyasaları Kurulu’nun yöntemi en işlevsel haline ulaştıracak düzenlemeleri saptamak için kamu ve özel sektör uzmanlarıyla diyalog halinde olduğunu hatırlatmakta fayda var.

1. Teknoloji girişimlerinin küçük yatırımlar ile büyük projeleri hayata geçirebildiğine dikkat çeken kanun tasarısı, girişimlerin hızlı gelişebilmelerinin kritik önem taşıdığını ve bu nedenle sıkı düzenlemelere ve bürokrasiye tabi olmayarak maliyetlerinin azaltılması gerektiğini savunuyor.

Kitlesel fonlamanın geleneksel halka açık ortaklıklara kıyasla daha küçük finansmanlar sağlaması göz önünde bulundurularak, hisse bazlı kitlesel fonlama aracılığıyla kurulacak hissedarlık ilişkisinin halka açık ortaklıklardaki kurumsal yapıya sahip olması beklenmiyor. Bunu sağlamak amacıyla, kitlesel fonlama aracılığıyla hisse karşılığında para toplayan girişimciler halka açık ortaklıklar ve ihraççılar için öngörülen geleneksel yükümlülüklerden tenzih edilecekler.

2. Kitlesel fonlama aracılığıyla hisse karşılığında halktan para toplanmak isteyen girişimciler, 6362 sayılı kanunda öngörülen izahname ve ihraç belgesi hazırlama zorunluluğundan da muaf tutulacaklar.

3. Daha önce 500’den fazla hissedarı bulunan şirketler halka arz edilmiş olurken, kitlesel fonlama ile 500’ü aşkın hissedara ulaşan girişimler halka arz edilmiş sayılmayacaklar.

4. Hisse bazlı kitlesel fonlama platformlarının artmasını amaçlayan tasarı, platformlarda aranan niteliklerin ve fon sağlama hizmetlerinin, yatırım hizmetleri ve faaliyetleri olarak ele alınmamasını sağlayacak. Bunun yanı sıra, kitlesel fonlama platformlarının borsa, diğer teşkilatlanmış piyasalar ve teşkilatlanmış pazar yerlerinden de ayrı tutulduğu, hükümlülüklerine tabi olmadığı açıkça belirtiliyor.

5. Olası hak ihlalleri ve hukuka aykırı işlemlerin önlenmesi halkın aktif yatırımcılığa soyunması ve hisse bazlı kitlesel fonlamanın potansiyeline ulaşması için kritik önem taşıyor. Bundan yola çıkan tasarı, Serbest Piyasalar Kurulu’nun kusurlu gördüğü durumlara müdahale etmesini kolaylaştırmayı hedefliyor. Kurul, açacağı davalar, başlatacağı takipler, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talepleri için her türlü harç ve teminattan muaf tutulacak.

6. Girişimcilerin hukuka aykırı işlemler yaptıklarının saptanması durumlar, Serbest Piyasalar Kurulu tarafından 6362 numaralı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 92. maddesi uyarınca ele alınacak.

Yorum Gönder